05.03.02 එන්ට්‍රොපිය (S)

0
372

එන්ට්‍රොපිය (S)

  • පද්ධතියක අඩංගු අංශු වල අංශු වල අහඹු චලනය හැකියාව හෙවත් පද්ධතියේ අහඹුතාවය පිළිබඳ මිනුමක් ලෙස එන්ට්‍රොපිය හදුන්වයි.
  • SI   ඒකකය = JK-1
  • එන්ට්‍රොපිය විත්ති ගුණයක් වන අතර, ද්‍රව්‍ය ප්‍රමාණයෙන් බෙදීමෙන් ලැබෙන මවුලික එන්ට්‍රොපිය ඝටනා ගුණයක් වේ .
  • SI ඒකකය = JK-1mol-1
  • සම්මුතියක් වශයෙන් පද්ධතියක එන්ට්‍රොපිය ඉදිරිපත් කෙරෙන්නේ මවුලික එන්ට්‍රොපියක් වශයෙන්.

එන්ට්‍රොපි විපර්යාස (∆S)

  • ප්‍රතික්‍රියාවක් සිදුවීමේදී එන්ට්‍රොපියෙහි සිදුවන වෙනසයි . එන්ට්‍රොපිය අවස්ථා ශ්‍රීතයක් වන බැවින් ප්‍රතික්‍රියක  ඵලවල එන්ට්‍රොපින්ගේ  එකතුවෙන් ප්‍රතික්‍රියක වල එන්ට්‍රොපීන්ගේ එකතුව අඩු කළ විට ප්‍රතික්‍රියාවේ එන්ට්‍රොපි විපර්යාසය ලැබේ .
  • සම්මුතියක් වශයෙන් ප්‍රතික්‍රියාවක එන්ට්‍රොපි විපර්යාසය ඉදිරිපත්  කරන්නේ ද සලකන ලද ප්‍රතික්‍රියක හෝ ඵලයක මවුල එකක් සදහා වේ .

සම්මත එන්ට්‍රොපිය (Sᶿ)

  • සම්මත අවස්ථාවේ දී පද්ධතියක් සතු එන්ට්‍රොපියයි.

සම්මත එන්ට්‍රොපි විපර්යාසය (∆Sᶿ)

  • සම්මත අවස්ථාවේ දී සිදුවන ප්‍රතික්‍රියාවක  එන්‍ට්‍රොපි විපර්යාසයයි. ප්‍රතික්‍රියාවක ඵල වල සම්මත එන්ට්‍රොපීන්ගේ එකතුවෙන් ප්‍රතික්‍රියක වල සම්මත එන්ට්‍රොපීන්ගේ  එකතුව අඩු කළ විට ප්‍රතික්‍රියාවේ සම්මත එන්ට්‍රොපි විපර්යාසය ලැබේ.
  • පහත උදාහරනය සලකා බලමු.

X හා Y යනු පිලිවෙලින් ඒකසං‍යුජ සහ ද්වීසං‍යුජ කැටායන සාදන මූලද්‍රව්‍ය 2කි.  25 0C උෂ්ණත්වයේදී ඒවායේ තාප රසායනික දත්ත කිහිපයක් පහත දී ඇත.

                 2X(S)  + Y2+(aq)  →  2X+(aq)  + Y(S) ∆Sᶿ ගණනය කරන්න

                                      ∆Sᶿ  = ∑Sᶿඵල – ∑Sᶿප්‍රතික්‍රියක

                                             = ( 2 x 72 + 27 ) JK-1mol-1 – (42 x 2 – 137 ) JK-1mol-1            

                                             = 224 JK-1mol-1

විශේෂ කරුණු :

  • පද්ධතියක උෂ්ණත්වය වැඩි කිරීමේ දී කිරීමේදී සෑම විටම එන්ට්‍රොපියහි වැඩිවීමක් සිදු වේ .
  • විලයනය, වාෂ්පීකරණය ,ඌර්දවපාතනය සහ ඝන ද්‍රව්‍යයක් ජලයේ ද්‍රවනයෙන් ආදී සියලුම ක්‍රියා වලදී සෑම විටම එන්ට්‍රොපිය වැඩි වීමක් සිදු වේ .
  • ඝනයකට වඩා ද්‍රවයක එන්ට්‍රොපිය වැඩි වන අතර ඝන සහ ද්‍රව දෙකටම වඩා වායුවල එන්ට්‍රොපිය බොහෝ සෙයින් වැඩි වේ .
  • වායුවක අණුවක මවුලික ස්කන්ධය වැඩි වීමේදී එහි එන්ට්‍රොපිය වැඩි වේ .
  • වායුමය අණු සංඛ්‍යාව වැඩි වීමේදී ප්‍රතික්‍රියාවක එන්ට්‍රොපිය සෑම විටම වැඩිවේ. එනම් එවැනි ප්‍රතික්‍රියාවක එන්ට්‍රොපි විපර්යාසය සෑම විට ම ධන අගයක් වේ .
  • කෙල්වින් බින්දුව(0 K) උෂ්ණත්වයේ දී මුලද්‍රව්‍යයක සම්මත එන්ට්‍රොපිය ශුන්‍ය වන බව සැලකෙන අතර එම නිසා සම්මත අවස්ථාවේ පවතින මූලද්‍රව්‍යක සම්මත එන්ට්‍රොපිය සෑම විට ම ධන අගයක් වේ .
  • ජලීය H+ අයන වල සම්මත එන්ට්‍රොපිය අභිමත වශයෙන් ශුන්‍ය ලෙස සැලකෙන අතර ඇතැම් ජලීය අයන වල දී ධන අගයක් ද ඇතැම් ජලීය අයන වල සෘණ  අගයක් ද වේ .

ඉදිරියේදී ප්‍රශ්න ඇතුලත් වන්නේ මෙතනටයි.

ඔබේ අදහස් හා ප්‍රශ්න ඇතුළත් කරන්න.