14.7.1 – ජල චක්‍රය හා ජල තත්ව පරාමිති

0
527
  • ජෛව රසායනික ප්‍රතික්‍රියා හා පාරිසරික ක්‍රියාවලි සදහා දායක වීම සහ ප්‍රතික්‍රියා සදහා ද්‍රාවකය ලෙස කටයුතු කිරීම ජලය සතු විශේෂ ගුණාංගයකි.
  • ජල අණුවේ ජ්‍යාමිතික හැඩය කෝණික හැඩයක් ගනී.
  • ජල අණුව විද්‍යුත් ඍණතාවය නිසා ප්‍රබල ධ්‍රැවීය බන්ධයනයක් සාදය්.O-H බන්ධනද මෙම අණුවේ පවතින නිසාවෙන් හය්ඩ්‍ර්ජන් බන්ධන හට ගනී එම නිසා ජලය කාමර උෂ්ණත්වයේදි ද්‍රවයක් ලෙස පවතී.
  • ජලයේ ප්‍රබල ධ්‍රැවීයතාවය නිසා බොහෝ සංයෝග ජලයේ ද්‍රාවණය වේ.
  • මෙම තත්වය නිසා අහිතකර ධ්‍රැවීය සංයෝග ජලයේ දියවී ජලය දූෂණයට ලක්වීම පෙන්වා දිය හැකි අහිතකර ලක්ෂණයකි.
  • විවිධ සංයෝග ජලයේ දියවී අදාල කාර්‍යය සදහා සුදුසු නොවීම ජලය දූෂණය නම් වෙයි.
  • නිර්ධ්‍රැවීය සංයෝගද සුලු වශයෙන් ජලයේ දිය වන අතර මෙවැනි සංයෝග ඉතා විෂ සහිත වන අතර අංශු මාත්‍ර ප්‍රමාණවලින් ද්‍රාවණය වුවද අහිතකර භාවය ඉතා විශාල විය හැකිය.
  • මීට අමතරව සම්පූර්ණයෙන්ම නිර්ධ්‍රැවීය සංයෝගයක් වන ඔක්සිජන් සුලු වශයෙන් ජලයේ දිය වෙයි.මෙය ජලජ ජෛව ක්‍රියාවලි සදහා අත්‍යවශ්‍ය සාධකයකි.

ජල චක්‍රය හා ජල දූෂණය

  • වාෂ්පීකරණය මගින් වායුගොලයට එක්වන ජලය ජල ගෝලයේ පිරිසිදුම ජලයයි.මෙසේ සිදුවන්නේ බොහෝ ජලයේ දියවී ඇති ධ්‍රාවණ වල තාපාංකය ඉහළ අගයක් ගන්නා බැවිනි.
  • නමුත් වායුගෝලයේ දී විවිධ රසායනික සංයෝග ජලය ද්‍රාවණයවේ.(H2S, NH3, NO2, SO2, H2SO4, HNO3, NH4NO)
  • වායුගෝලීය ජලය වර්ෂණය මගින් පෘථිවිය කරා ළඟාවේ.(වර්ෂාව, හිම, තුහින ,මීදුම, අයිස් කැට වර්ෂා ලෙස)
  • එම ජලයෙන් කොටසක් පෘථිවි පෘෂ්ඨය මත ගලා යාම හේතුවෙන් තවදුරටත් දූෂණයට ලක්වෙයි.
  • ඒ ඛනිජ සහ ලවණ වර්ග මිනිසා විසින් නිෂ්පාදනය කරන ලද රසායනික ද්‍රව්‍ය ජලයේ දිය වන බැවිනි.
  • ජල චක්‍රයේ තවත් කොටසක් පෘථිවි අභ්‍යන්තරය ද පවතින අතර මෙම ජලය ද ඛණිජ සහ ලවණ දිය වීම නිසා දූෂණ තත්වයකට ලක්වෙයි.

ජල තත්ත්ව පරාමිති

  • ජලයේ ධ්‍රැවිය හා නිර්ද්‍රැවීය බොහෝ දේ ද්‍රාවණය වෙයි.නමුත් සමහර සංයෝග කෙතරම් ජලයේ ද්‍රාවණය වුවද එහි කිසිදු අහිතකර තත්ත්වයක් නැත(NaCl).නමුත් සමහර ද්‍රව්‍ය කුඩා ප්‍රමාණයක් දියර වුවද ඉතාම විෂ සහිතය.
  • එම නිසාවෙන් ජලයේ ප්‍රයෝජන යෝග්‍යතාවය මැන බැලීමට ජලයෙහි  ද්‍රාවණය වී ඇති හෝ නොවී පවතින ද්‍රව්‍ය වල උපරිම මට්ටම සහ අවම මට්ටම් පරාස තීරණය කර ඇත.
  • මේවා  පානීය ජලය සදහා වන රසායනික පරාමිති සහ අපජලය බැහැර කිරීම සඳහා වන පරාමිති ලෙස භාවිත කර හැක.

ඉදිරියේදී ප්‍රශ්න ඇතුලත් වන්නේ මෙතනටයි.

ඔබේ අදහස් හා ප්‍රශ්න ඇතුළත් කරන්න.