06.02.07 – s හා p ගොනු වල මූල ද්‍රව්‍ය මගින් පෙන්නුම් කරන ආවර්තික නැඹුරුතා

s හා p ගොනු වල මූල ද්‍රව්‍ය මගින් පෙන්නුම් කරන ආවර්තික නැඹුරුතා

ඔක්සයිඩ

• භාෂ්මික ඔක්සයිඩ ජලයේ දියවී හයිඩ්‍රොක්සයිඩ සාදන අතර ආම්ලික ඔක්සයිඩ අම්ල සාදයි SiO₂ පමණක් ජලය සමඟ ප්‍රතික්‍රියා නොකරයි. Al₂O₃ උභයගුණී ද්‍රාවණයක් සාදයි.
  • Na₂O_(s) + H₂O_(l) → 2NaOH_(aq)
  • MgO_(s) + H₂O_(l) → Mg(OH)_2(s)
  • P₄O_10(s) + 6H₂O_(l) → 4H₃PO_4(aq)
  • SO_3(g) + H₂O_(l) → H₂SO_4(aq)
  • Cl₂O_7(l) + H₂O_(l) → 2HClO_4(aq)
• භාෂ්මික ඔක්සයිඩ අම්ල සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කර ලවණ සාදයි.
  • Na₂O_(s) + 2HCl_(aq) → 2NaCl_(aq) + H₂O_(l)
  •  MgO_(s) + 2HCl_(aq) → MgCl_2(aq) + H₂O_(l)
• Al₂O₃ උභයගුණී වන අතර අම්ල හා භෂ්ම දෙවර්ගයම සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කර ලවණ සාදයි.
  • Al₂O_3(s) + 6HCl_(aq) → 2AlCl_3(aq) + 3H₂O_(l)
  • Al₂O_3(s) + 2NaOH_(aq) + 3H₂O_(l) → 2Na[Al(OH)₄]_(aq)
• SiO₂ දුබල අම්ලයක් නිසා ප්‍රබල භෂ්ම සමඟ පමණක් ප්‍රතික්‍රියා කරයි. අනෙක් ආම්ලික ඔක්සයිඩ භෂ්ම සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කර ලවණ සාදයි.
  • SiO_2(s) + 2NaOH_(aq) → Na₂SiO_3(aq) + H₂O_(l)
  • P₄O_10(s) + 12NaOH_(aq) → 4Na₃PO_4(aq) + 6H₂O_(l)
  • SO_3(g) + 2NaOH_(aq) → Na₂SO_4(aq) + H₂O_(l)
  • Cl₂O7_(l) + 2NaOH_(aq) → 2NaClO_4(aq) + H₂O_(l)

හයිඩ්‍රොක්සයිඩ

• Si, P, S හා Cl හයිඩ්‍රොක්සයිඩ H₂SiO₃, H₃PO₄, H₂SO₄, HClO₄ යන ලෙස පවතියි.

හයිඩ්‍රයිඩ

• භාෂ්මික හයිඩ්‍රයිඩ ජලය සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කර භාෂ්මික ද්‍රාවණයක් සාදයි.
  • NaH_(s) + H₂O_(l) → NaOH_(aq) + H_2(g)
  • MgH_2(s) + 2H₂O_(l) → Mg(OH)_2(aq) + 2H_2(g)
  • AlH_3(s) + 3H₂O_(l) → Al(OH)_3(aq) + 3H_2(g)
• PH₃ ජලයෙහි දුබල ලෙස ද්‍රාවණය වන අතර උදාසීන ද්‍රාවණයක් සාදයි.
• H₂S හා HCl ජලයත් සමඟ එක්වී ආම්ලික ද්‍රාවණයක් සාදයි.
  • H₂S_(g) + H₂O_(l) → HS^¯_(aq) + H₃O⁺_(aq)
  • HCl_(g) + H₂O_(l) → Cl^¯_(aq) + H₃O⁺_(aq)

හේලයිඩ